2-3 сәгать татар теле укыту уку йортын татар мәктәбе итә алмый. Бөтендөнья “Туган тел” җыенының пленар утырышында Бөтендөнья татар конгрессының Башкарма комитеты җитәкчесе Данис Шакиров әнә шулай дип белдерде. Ә татар теле укытучыларын милләтне үстерүчеләр, татар халкының әйдәп баручы көче дип атады.

– Ике дәрес инглиз телен укыту мәктәпләрне инглиз теленә әйләндерми бит. Ике сәгать татар теле белән дә нәкъ шундый ук хәл. Мәктәпләрдәге татар теле мөгаллимнәре сан ягыннан укытучыларны 3-4 процентын гына тәшкил итә. Әлеге саннар сыйфатка күчә алмый, әлбәттә. Әмма татар теле һәм әдәбияты югары дәрәҗәдә укытылырга тиеш, – диде Данис Шакиров. – Хәзерге вакытта татар теле укытучысы өстенә төшә торган җаваплылык, таләп һәм өметләр бик зурдан. Дәресен уздырырга түгел, аны балага бүләк итү үтемле һәм тиеш.

Әдәби әсәр дәрәҗәсенә күтәреп, әдәби әсәргә хас камиллек һәм сыйфатлар белән. Ана теленең төп кыйммәте – аның ничә баланы телле итә алуында. Димәк, ничә балага канат куйдың, ничә баланы көчле иттең? Туган телне балага гына түгел, әти-әнисенә дә яраттыру кирәк.

Әмма туган телне яраттыру гына да аз. Туган телдә фикерләргә өйрәтергә, туган телдә шәхес формалаштыру зарур. Аның дөнья күзаллавы математика, биология, тарих, география дәресләре аша бару –уртак бурычыбыз. Дөньяны танып белү, ана телендәге дәреслекләр аша формалашса гына, тел, милләт язмышын үзебезнең файдага, бөек Мәрҗани, Тукай, Исхакыйлар кавеме файдасына хәл итә алабыз. Россия законнары нигезендә укытуны ана телендә укыту хокукыбыз бар. Тарихка күз салсак, милли мәктәп булдыру тәҗрибәбез дә зур. Бүген мәгариф өлкәсенә, бигрәк тә милли гимназияләргә җитәкче, төрле фән укытучысы итеп куелган һәрберебез төп максат итеп ана телендә белем бирә торган чын милли мәктәп булдыру бурычы куярга тиеш. Бурычбыз – милләт баласын тәрбияләү. Татарлыкны саклап калу, телле, динле булып калу. Моңа ирешүдә татар теле укытучыларның әһәмияте гаять зур.

Сүз уңаеннан, хәзерге вакытта Татарстанда «Яшьләр һәм балалар» илкүләм проекты гамәлгә ашырыла.